OBJEKTİF TEKNİKLERİ

1. Close-up Aksesuarlar Kullanın
Close up çekimler yapmak için pahalı bir makro lense ihtiyacınız yoktur. Yalnızca basit standart bir lensle neler yapabileceğinizi görünce şaşıracaksınız.Gerçekten yaakınlaşabilmenizi sağlamak için, standart bir 50 mm lensle birlikte kullanılabilecek aksesuarlar vardır. Doğal olarak bu aksesuarlar, olabilecek en iyi sonuçların alınabilmesi için, iyi bir teknik gerektirirler. 
Üstesinden gelmeniz gereken en büyük problem, kullandığınız ekipman ne olursa olsun alan derinliğinin kaybıdır. Görüntünün tamamını elde edebilmek için: daima geçerli en küçük diyafram açıklığını (f/22 ya da f/32) kullanın, kadraj yapın, dikkatlice netlik ayarınızı yapın ve –küçük diyafram açıklığı, düşük enstantaneleri beraberinde getireceğinden- tripod kullanın.
O halde seçenekleriniz neler? İlk olarak, lensinizin önüne monte edebileceğiniz, filtre benzeri bir close-up lens kullanın. Close-up lensler +1 veya +4 dioptrelerde ölçüm yapar. Dioptre yükseldikçe, büyüme artar ve böylece daha fazla yakınlık sağlayabilirsiniz. Eğer TTL ölçümü yapan bir kameranız varsa, pozlamalarınız çeşitlenecektir; ancak her filtrede olduğu gibi görüntü kalitesi düşecektir. Görüntü kalitesindeki düşüşü önlemek için, close-up lenslerinizi sürekli temiz tutun.
Bir başka seçenek de ‘reversing ring’dir. Bunun bir tarafında bir filtre, diğer tarafında ise bir lens çerçevesi bulunur. Tam olarak, kameranızdaki lensi tersine çevirerek, çok yakını netlemenizi sağlar. Birçok ‘revresing ring’lere fazladan cam eklenmez ki, görüntü kalitesi sabit kalsın. Yine de tüm TTL bağlantıları kesileceğinden ve netleme halkası da çalışmayacağından, eskiden olduğu gibi manuel pozlamaya dönmek zorundasınız. Bu problemleri açmak için ölçümü lensle normal olarak yapın, sonra lensi tresine çevirin ve ilk pozlama etrafında gruplandırarak pozlama yapın. Netlemeyi yapabilmek için, keskin bir görüntü alana kadar kamerayı konuya doğru, öne arkaya hareket ettirin.
Son bir seçenek de ilave tüp kullanmaktır. Tüp, daha yakını netlemenizi lens ve film arasındaki uzaklığı arttırarak sağlar. Tipik bir tüp seti 7mm’den 14mm ve 25mm’ye kadar çıkar. Tüp uzadıkça konuya olan yakınlığınız artar. Burada da fazladan bir cam olmadığından görüntü kalitesi yüksektir. Eğer bir auto tüp seti denreseniz, kameranızın TTL ölçümünü de kullanabilirsiniz. Daima pozlarınızı gruplandırın ve ölçüm talimatlarınızı esas alın. İki ya da daha çok tüp kullanılırsa film lensten uzaklaşacağı için filme ulaşan ışık miktarı azalır.  

2. Alan Derinliğinin Olağanüstü Başarısı

Alan derinliği çektiğiniz her fotografı etkiler. Bunun için onun potansiyelini arttırmak çok önemlidir. Alan derinliği fazla olan fotografların geniş bir keskinlik alanı vardır. Bu sayede kameranın birkaç adım ötesindeki şeyler de sonsuz da keskin gözükecektir. Az alan derinliği olan fotografların daha dar bir keskinlik alanı vardır (mesela fotografın yalnızca küçük bir öğesi).
Alan derinliğini 3 faktör belirler. Bu üçünden ikisi direkt olarak lens teknikleriyle ilgilidir.
İlk faktör, lensten filme geçen ışık miktarını belirleyen diyafram seçiminizdir. Diyafram değerleri, f/numaraları ile gösterilir ve f/numarasını her bir stop arttırmanızda filme gelen ışık miktarı ikiye katlanır. Tipik diyafram değerleri f/2.8; f/4; f/5.6; f/8; f/11; f/16; f/22; f/32’dir. Numara büyüdükçe diyafram küçülür ve alan derinliği artar.
Eğer önünüzde duran kayadan, ta uzaktaki dağlara kadar manzaradaki her şeyi görüntülemek istiyorsanız f/16, f/22 gibi kısık diyafram değerleri kullanın. Sahnede yalnızca bir yere odaklanmak istiyorsanız, f/2.8 ya da f/4 gibi açık bir diyafram değeri kullanın.
Alan derinliğini etkileyen ikinci faktör lens tipidir. Geniş açılı lensler telefotolara göre çok daha fazla alan deriniliği etkisine sahiptir. 28mm bir lensi f/8’e ayarlayarak geniş bir alan derinliği elde edebiilrsiniz. Aynı diyafram değerini 300mm telefotoda kullanın ve keskinlik alanınızın ne kadar önemsiz, küçük kalacağını görün.
Son faktör ise nesneye olan yakınlğınızdır. Lensiniz ne kadar yakınsa, makro çalışmalarda önemli etkileri olan alan derinliğiniz o kadar daralır. Neyse ki sahnenizi filme aktarmadan önce alan derinliğinin durumunu saptayabilirsiniz. Eğer alanderinliği ön izlemesi olan bir kameraya sahip olacak kadar şanslıysanız, düğmeye basınca karanlıklaşan vizör sayesinde nelerin keskin olup olamdığını görebilirsiniz. Görüntü yeterince keskin gelmezse netlemenizi kontrol edin, diyaframı değiştirin ve yeniden deneyin.    

3.  Netleyeceğiniz Konuyu Takip Edin

Bu bir telefoto lens tekniğidir. Lensin hareket eden konuya manuel olarak netlik yapmasını ve keskinliği sağlar. Çoğunlukla futbol ve rugby gibi hareketli sporlar için uygundur.
Netliği takip ederken kameranızı monopodla destekleyin ve diyafram açıklığınızı küçük tutabilmek için 400 veya 800 asa film kullanın.
Eğer motorlu bir kameranız varsa, kameranızı sürekli çekim moduna getirin ve fazlaca film harcamaya haızlıklı olun. Vizörden konunuzu takip edin ve konu hareket ettiğinde lensinizdeki netlik halkasını çevirin. Çekim yaparken yalnızca ufak hareketler yapmak ve etrafa bakınıp, dikkatinizi dağıtmaktansa bir nesneye odaklanıp onu görüntülemek daha iyidir. Bu, yalnızca pratik yaparak mükemmeleşebileceğiniz tekniklerden biridir. Kişilerin nereye hareket edeceğini tahmin edebilmek, sporu okuyabilmeye bağlıdır.
Futbol maçına gittiğinizde, yanınıza bir sürü film almayı unutmayın…

4. Kızıl Ötesi Işınları Netleyin

Kızıl ötesi ışınları göremiyorsak nasıl olur da onlara netlik yaparız. Kızıl ötesi film kullanırken keskin bir görüntü elde edebilmek için her zaman yeniden netleme yapmalısınız. Bir çok fotografçı küçük diyafram değerleri kullunrak yeniden netlemeyi gözönünde bulundurmayacaktır. Bunda bir sorun yok ama sizi tembelliğe iterç Birçok lensin diyafram değerlerinin bulunduğu yerde genellikle kırmızı ile yazılmış olan kızıl ötesi netleme indeksi vardır. Bunu kullanmak oldukça kolaydır.
Önce normal bir şekilde netleme yapın ve lensin netlediği uzaklığın ölçüsünü not edin. Şimdi netleme halkasını yavaşça çevirin ki uzaklık kızıl ötesi netleme indeksiyle uyum sağlasın.
Autofocus kullanıcıları manuele geçmek zorunda kalacakalar.
Eğer lensinizin kızıl ötesi indeksi yoksa kızıl ötesi ışınlar her zaman cepheden gelen ışıktan çok daha yakına netleme yapmayı gerektireceğinden, bunu göz önünde bulundurarak lensinizi kolayca ayarlayabilirsiniz. 

5. Teleobjektif ile Nesneleri Büyütün

Telefotolar uzaktaki nesneleri yakınlaştırır; geniş açılı lenslere göre daha az agresifdirler. Modern tasarımları sayesinde, hiç olamadıkları kadar ufak ve hafif hale gelmişlerdir. Artı, görüntü kalitesi de eskisinden çok daha iyidir. 28-300mm gibi çok güçlü süper zoom lenslerde bile keskin çekimler yapabilirsiniz. Konu tarafından görülmemeyi tercih edeceğiniz gizli çekimler için telefotolar, apaçık bir anlam yaratır. Ancak başka yaratıcı işlerde kullanılabilir ve manzara, spor gibi konularda da muhteşem olabilirler.
Manzaraları ele alalım: telefoto uzaktaki bir sahmeyi daha yakın gösterecek ve perspektif yığılması yapacaktır ki, bu durum uzaktaki ayrıntıların, zemine düşecek gibi görünmelerine sebep olacaktır. Bir sahneye büyük drama katan da bu etkidir. İçinde dağların da olduğu manzara çekimlerinde dağların gerçek büyüklüğünü ortaya çıkarmanın ve drama yaratmanın en iyi yolu, 200mm ya da daha uzun bir lensi kapıp, zor işi lensin yapmasına izin vermektir. Ölçüm için zemindeki bir insan ya da binayı referans alın ve yolunuza devam edin. Portre formatında kamerayı dikey olarak kullanmak en iyisidir.




Telefoto Kullanırken Kamerayı Sarsmaktan Nasıl Kaçınacağız?
Uzun lensler kullanırken kamerayı sarsıntıdan korumak için, enstantane değerini lensin uzunluğuna göre seçin. Böylece hata yapmazsınız.
Merkezi Uzunluk:                   Enstantane:
       100mm                                       1/125 san.
       135mm                                       1/125san.
       200mm                                       1/250san
       300mm                                       1/250san.
       500mm                                       1/500san.

6. Parlamayı Yenin!

Objektif parlak ışık kaynağının karşısındayken –genellikle güneş- yansıma meydana gelir. Genelike zoom objektiflerde yaygın olan bu parlama  turuncu veya beyaz küçük yuvarlaklar şeklinde görünürler ve görüntünün kontrastını düşürürler.
Lensinizi temiz tutmak yansımayı önlemenin bir yoludur ama parlamayı önlemek için lens başlığına ihtiyacınız vardır. Bu başlık lensinizin önünü,  rasgele gelen ışıklardan korur ve böylece parlamayı yener.
Lensinize doğru başlığı aldığınızdan emin olun : bazı imalatçılar dünyanın her yerinde olan kauçuk lens başlıkları satarlar. Lensiniz için, amaca yönelik olarak yapılmış başlıklardan almalısınız. Amaca yönelik olan başlıklar biraz maliyetlidir ama oluşabilecek problemleri kesinlikle önler.

7. Hareketle Birlikte Siz De Dönün

Önünüzden geçen hareketli bir nesneyi takip edebilmek için "Pannig" tekniğini kullanın. 1/60 veya 1/30 enstantane hızları, görüntülenen  nesneyi net bırakırken arka planı flulaştırır.- dik bir şekilde durarak hareket eden bir nesneyle birlikte, kamerayı sarsıntısız ve hızlı bir şekilde hareket ettirin.
Hareketli nesnenin önünüzden sağdan sola veya tersine şekilde geçeceği, detaylı desenlerden  veya renklerden oluşmuş arka plana sahip bir konum bulun. Bu tarz bir arka plan flulaştığında daha etkileyici olur. Ayna camlı binalardan uzak durun çünkü bunlar sizin de görüntünüzü yansıtırlar ve her türlü parlaklıkları toplarlar. Öte yandan ağaçlar ve kayalar mükemmeldir.
Zamanlama kritiktir: hemen başlamak nesnenin önünü net yapar biraz gecikmek arka tarafın netleşmesini sağlayacak ve bu da size bir şey kazandırmayacaktır.
Doğru duruş önemlidir: bacaklarınızı rahat ettiğiniz şekilde  hafifçe açık tutun ve sağ eliniz kameranızın gövdesini tutarken sol elinizi objektifin altına koyarak kamerayı destekleyin. Bu arada işaret parmağınızda deklanşörün üstünde olsun.  Dirseklerinizi karnınızın üzerinde katlayın ve  vücudunuza diklik vermek için gerginleştirin. Nesne vizörde belirdikten sonra onu izleyin ve nesneyi kadrajın orta kısmında tuttuğunuzdan emin olun. 135 mm gibi orta uzunlukta bir tele lens kullanın ve nesnenin geçeceği yeri kaplayan yeterli  bir alan derinliğine sahip olabileceğiniz diyafram açıklığı seçin. Bisikletli gibi hızlı hareket eden bir nesneyi 135 mm lensle çekiyorsanız 10 metre açıkta durun ve diyaframı 5,6’ya ayarlayın.
Nesne sizinle aynı düzeydeyse deklanşöre basın ve hareketi adım adım düzgün bir şekilde  takip ederek en iyisinin olacağını ümit edin. Motorlu bir kameranız varsa bu başarı oranınızı arttıracaktır. Nesneyle birlikte hareket ederken fotografı çekmeye devam edin ve nesne önünüzden geçip gittikten sonra durun.

8. Geniş Açı Kullanın

Fotograf çantanızda bulunması gereken en önemli lens, fotografın köşetaşı teçhizatı sayılan geniş açı veya geniş açılı zoom lenstir. Geniş açılı lensin bir çok dezavantajı olmasına rağmen güçlü bir ön planın gerektiği doğa çekimlerinde ve geniş alan derinliğinin istendiği durumlarda mükemmel sonuç verirler.
Geniş açılı lensin doğasından kaynaklanan distorsiyondan dolayı  portre çekimlerinde problemler oluşur.Geniş açılı görüntü  nesnelerin kafalarının uzamış olarak görünmesine neden olur. Kural olarak, insanları geniş açılı kadrajın ortasına yerleştirmek lensin yarattığı distorsiyonu minimuma indirir.Kasten distorsiyon yaratmayı denemediğiniz durumlar hariç insanları kadrajın kenarlarına yerleştirmek felaketlere neden olabilir.
Ön plan çekimleri geniş açılı lensin yaptığı en iyi şeydir ve sizin yaptığınız açı seçimi güzel ön plan detayları çekebilmek için çok önemlidir. Ayaklarınızdan detay almak için alt üçte bire kadraj yapın. Fotografınızı görsel olarak daha ilgi çekici yapmak için, geniş bir bakış açısı bulun ve ufuk hattını kadrajın üst tarafına yerleştirin. “Üstünüze yıkılıyormuş” etkisinden dolayı geniş açıyla bina çekerken dikkatli olmalısınız. Bu etkiyi önlemek için daha yüksek bir noktadan çekim yapın. yüksek bir noktadan çekim yapmak düşey çizgilerin düz ve güzel olmasını sağlayacaktır.
Bir çok insan geniş açılı lensi standart (50mm) bir lensmiş gibi kullanma hatasına düşerler. Fotografı çekerler ve geniş açılı görüntüde fotografın merkez noktasının kaybedilmiş olduğunu görürler. Yapılması gereken  lensin görüşünü genişletmek için daha da yakına girmektir.

9. Merkez Noktasını Abartarak Netleyin

Bu teknik, maksimum keskinliği elde etmek istediğinizde kullanacağınız tekniktir. Sahnenin tümünü sonsuzluğa doğru kurmaktansa, lensi sahnenin belirgin bir noktasına netlemeyi içerir.Birçok lensin üzerinde merkez noktasını abartarak netleme tekniğini kullanabilmeniz için gerekli olan alan derinliği skalası vardır.
Gizem netlemededir. Daha önceki bölümlerde anlattığımız gibi, alan derinliği nesnenin önüne değil arkasına doğru bir yayılma gösterir. Abartılmış merkez noktası, nesnenin lens sonsuzluğa netlenmişken, keskin olarak sunulabildiği en yakın parçasıdır. Bu yüzden, abartılmış merkez noktası, sonsuzluğun ötesine geçen keskinlik kaybı yüzünden iyi verilemeyen önemli bir alanı düzeltmek için, netlemede yapacağınız ayardır.
Haydi bir vaka çalışması yapalım. Varsayalım bir manzara çekimi yapıyorsunuz ve sahnenin ön plandan arka plana kadar çok keskin olmasını istiyorsunuz. Ancak, eğer kameranızı sonsuza netlerseniz, kameranızın en küçük diyafram değeri (f/32 diyelim), alan derinliği yüzünden tün sahneyi yeterince keskin olarak sunamayacaktır. Bu durumda ne yaparsınız?
Alan derinliği skalasını kullanarak lensinizi yeniden netleyin ki, sonsuza netleme işareti skaladaki f/32 ayarı ile aynı düzene girsin. Bu şekilde lens gerçekten çok daha yakın bir noktaya netleme yapacak, ama sonsuz da geniş alan derinliği sayesinde hala net olmaya devam edecektir.

10. Zoom Patlaması

Yavaş hareket eden ya da hareketsiz nesnlere biraz anlık dram eklemek ister misiniz? Zoom patlaması, her nesneyi sanki çerçevenin dışına doğru patlıyormuş gibi göstercek etkil ibir tekniktir.
Başarılı bir zoom patlaması için, merkeze olan uzaklıkları geniş alana yayılmış olan bir telezooma ihtiyacınız vardır. 80-200mm ya da ona yakın bir lens idealdir. Standart ya da geniş açılı zoom lensleri kullanarak bu tekniği denersek etki çok iyi olmaz; çünkü merkeze olan uzaklıkların dağılımı daha kısıtlıdır. En iyi sonuçları almak için, oldukça geniş bir bakış açısından, birinin üstüne yığılan bir yakın çekime doğru gitmelisiniz.
Tekniği denemek için sabit duran bir nesne üzerinde çalışın. Bu aşamada, bol bol zoom pratiği yapabilmek için, kameranızda film olmasına bile gerek yoktur. Kamerayı sabit tuttuğunuzdan emin olun (yardımı olacaksa tripod kullanın) ve lensinizin en kısa mesafesinden en uzununa doğru kamreayı sarsmadan, sakince zoom yapın.
Zoom hareketinin tam etkisini kaydedebilmek için, ¼ saniyelik bir enstantane değeri çekim sürecinde yeterlidir. Pozlama süresi arttıkça, bulanıklık etkisi daha belirgin hale gelir.

Yazı ve Fotograflar: Practical Photography
Çeviri: Sibel MAKSUDYAN